Spis treści:
- Lista szkół
- Struktura obecnego systemu oświaty
- Wczesna opieka i edukacja
- Edukacja podstawowa
- Szkoły ponadpodstawowe
- Główne rodzaje szkół niepublicznych w Warszawie
Struktura obecnego systemu oświaty
W roku szkolnym 2019/20 weszła w pełni w życie reforma z 2017 roku, powodując zasadniecze zmiany w strukturze polskiego systemu oświaty. Oto obecny system:
• zerówka (1 rok)
• 8-letnia szkoła podstawowa
a następnie (do wyboru):
• 4-letnie liceum ogólnokształcące
• 5-letnie technikum
• 3-letnia szkoła branżowa I stopnia
• 2-letnia szkoła branżowa II stopnia.
Poniżej omawiamy specyfikę każdego z tych etapów edukacji:
Wczesna opieka i edukacja
Pierwsze dwa z wymienionych poniżej etapów edukacji (i odpowiadających im placówek) nie są obowiązkowe w Polsce.
• Żłobki: są to placówki, których nie sposób zaliczyć do systemu edukacji, ponieważ zapewniają przede wszystkim opiekę nad dzieckiem. Niemniej wiele szkół i placówek prywatnych ma je w swojej ofercie. Do żłobków przyjmowane są dzieci w wieku od 18 miesięcy do 2,5 lat.
• Przedszkola: do przedszkoli przyjmowane są dzieci od 3 do 6 roku życia. Na prośbę rodziców wiek ten można obniżyć do 2,5 lat. Każde dziecko ma prawo do wychowania przedszkolnego, ale nie jest ono obowiązkowe.
• Zerówka - przygotowanie przedszkolne: w chwili ukończenia 6 lat dziecko ma obowiązek odbycia rocznego przygotowania przedszkolnego. Może to zrobić w przedszkolu lub punkcie przedszkolnym, oddziale przedszkolnym w szkole lub w klasie zerowej, tzw. zerówce. W ciągu tego roku dziecko ma się przyzwyczaić do nauki w szkole.
Edukacja podstawowa
Edukacją podstawową zajmują się obecnie szkoły podstawowe. Do roku szkolnego 2018/19 działały jeszcze gimnazja, ale były stopniowo wygaszane i już nie istnieją.
Nauka w szkołach podstawowych jest obowiązkowa dla dzieci w wieku od 7 do 18 roku życia, chociaż normalnie trwa od 7 do 16 roku życia.
Szkoła podstawowa: nauka w szkole podstawowej jest podzielona na dwa etapy – edukację wczesnoszkolną, która obejmuje dzieci z klas klasy I-III. Lekcje nie są podzielone na jednostki czasowe i prowadzi je zazwyczaj jeden nauczyciel, który jest też wychowawcą klasy. Program jest realizowany w formie nauczania zintegrowanego, a oceny mają charakter opisowy. Drugi etap edukacji dotyczy klas IV-VIII. Na tym etapie dominuje nauczanie przedmiotowe, a dzieci są oceniane w skali od 1 (najniższa) do 6 (najwyższa). Na koniec każdego roku szkolnego otrzymują świadectwa. Szkoły, które nie stosują ocen (np. szkoły Montessori) również muszą je wydawać, ponieważ funkcjonujące w Polsce niepubliczne szkoły podstawowe nie mogą działać poza systemem edukacji.
Do roku szkolnego 2018/19 istniał jeszcze jeden etap edukacji podstawowej, stworzony na mocy reformy w 1999 roku, czyli gimnazjum. Ten typ 3-letniej szkoły, nazywany też szkołą średnią I stopnia, stanowił III etap edukacji podstawowej, po 6-letniej wówczas szkole podstawowej. Obecnie, w zreformowanym (na mocy ustawy z 2017 roku) systemie oświaty, szkoły te zostały wygaszone. Oznacza to, że gimnazjum jeszcze istniało (jako osobny podmiot lub klasy gimnazjalne w szkołach podstawowych) do roku szkolnego 2018/2019. Ostatnim dniem istnienia tych szkół był 31 sierpnia 2019 roku. Z powodu tej reformy do pierwszej klasy liceum w roku szkolnym 2019/20 przyszły jednocześnie dwa roczniki (ponad 705 tys. uczniów, czyli o 370 tys. więcej niż dotychczas). Do gimnazjów przyjmowani byli absolwenci podstawówek w wieku od 13 do 16 lat. Dopiero po ukończeniu gimnazjum, uczniowie ci mogli kontynuować naukę w jednej ze szkół ponadgimnazjalnych – liceum, technikum lub szkole branżowej.
Szkoły ponadpodstawowe
Na etap edukacji ponadpodstawowej składają się trzy podstawowe typy szkół: liceum ogólnokształcące oraz technikum, a także szkoły branżowe I i II stopnia. Nauka w nich nie jest obowiązkowa, chociaż do 18. roku życia istnieje obowiązek szkolny. Absolwenci liceów i techników, którzy nie chcą kontynuować nauki na uniwersytetach, mogą nauczyć się konkretnego zawodu w szkole policealnej, gdzie nauka trwa zazwyczaj 2 lata.
• Liceum ogólnokształcące: to typowa i obecnie najchętniej wybierana szkoła średnia w Polsce. Uczą się w niej dzieci w wieku 16-19 lat, co odpowiada mniej więcej klasom 10-12 i dwóm pierwszym latom na uniwersytecie lub college'u w Ameryce Północnej. Polskie licea mają na celu przygotowanie uczniów do zdania matury (egzaminu dojrzałości), także międzynarodowej oraz studiów uniwersyteckich. Nie dają kwalifikacji zawodowych, chociaż ich absolwenci znajdują zatrudnienie zwłaszcza jako pracownicy biurowi. Obecna reforma systemu edukacji wprowadziła czteroletnie liceum oraz pięcioletnie technikum i szkoły te realizują nowy program od września 2019 r., kiedy pojawili się pierwsi absolwenci nowej, ośmioklasowej szkoły podstawowej.
• Technikum: to kolejna szkoła średnia. Zgodnie z założeniami reformy systemu oświaty ma obecnie przeżywać renesans. Szkoła ta wyposażając uczniów w wiedzę i kompetencje ogólne, kształci ich jednocześnie w konkretnym zawodzie. Absolwent tej szkoły uzyskuje tytuł technika i ma jednocześnie możliwość przystąpienia do egzaminu dojrzałości (matury) oraz kontynuowania nauki na studiach wyższych. Zazwyczaj są to uczelnie techniczne, ale młodzież po technikach często też wybiera kierunki humanistyczne. Obecnie technika są pięcioletnie i kształcą młodzież w wieku od 15 do 20 lat.
• Szkoły branżowe: zgodnie z reformą, pod taką nazwą działają obecnie szkoły zawodowe, których zadaniem jest przygotowanie uczniów do wykonywania zawodu. Różnica polega też na tym, że trzyletnia nauka w obecnej szkole branżowej I stopnia dla ambitnych uczniów może stanowić wstęp do rozszerzonej edukacji zawodowej w 2-letniej szkole branżowej II stopnia. Te jednak powstaną dopiero za trzy lata. Szkoła branżowa kształci obecnie uczniów w wieku 16-19 lat, a kiedy trafią do niej absolwenci ośmioklasowej szkoły podstawowej będą to młodzi ludzie w wieku 15-18 lat.
Główne rodzaje szkół niepublicznych w Warszawie
• Szkoły dzienne: jest ich stosunkowo najwięcej i prowadzą edukację na różnych poziomach – od przedszkola do szkoły średniej (liceum ogólnokształcące). Zdecydowana większość realizuje podstawę programową ustanowioną przez polskie Ministerstwo Edukacji Narodowej, ale każda z nich reprezentuje własną filozofię i stosuje różne metody nauczania. Szkoły te w większości oferują wyżywienie i są otwarte zarówno dla uczniów krajowych, jak i zagranicznych. Niektóre placówki zapewniają własny dowóz uczniów do szkoły.
• Szkoły z internatem: szkoły z internatem oferują nie tylko uznane metody nauczania i wysoką jakość edukacji, ale i całodzienny pobyt dziecka w placówce, a w związku z tym bardzo rozbudowany program zajęć dodatkowych. Z tych powodów są one często miejscem nauki dzieci z różnych stron świata, w tym oczywiście z Polski i Kanady, co dodatkowo poszerza horyzonty uczniów, budzi ciekawość świata i zachęca do nauki.
• Szkoły dla uczniów ze specjalnymi potrzebami: niektóre szkoły niepubliczne specjalizują się w edukacji dzieci z orzeczeniami lekarskimi o konieczności kształcenia specjalnego (patrz również: Szkoły specjalne). Uczniowie z lekką niepełnosprawnością intelektualną mogą też uczęszczać do oddziałów integracyjnych tworzonych przy publicznych i niepublicznych szkołach podstawowych i średnich lub do szkół integracyjnych, w których wszystkie klasy mają taki charakter. Wspólna nauka dzieci ze specjalnymi potrzebami i dzieci zdrowych przynosi bardzo dużo korzyści zarówno jednym, jak i drugim.
• Szkoły społeczne: są to szkoły tworzone przez organizacje społeczne lub towarzystwa oświatowe (takie jak Społeczne Towarzystwo Oświatowe – STO), w tym lokalne stowarzyszenia rodziców. Szkoły te działają w systemie non-profit, co oznacza, że dochody z czesnego są przeznaczane na rozwój szkoły i działalność edukacyjną skierowaną również do lokalnego środowiska. Społeczny charakter podmiotu prowadzącego sprawia, że wszelkie decyzje dotyczące programów nauczania, wyposażenia i funkcjonowania szkoły podejmowane są kolegialnie. Szkoły społeczne blisko współpracują z rodzicami, korzystając z ich pomocy nie tylko w pozyskiwaniu funduszy na działalność edukacyjną szkoły, ale również w realizacji zadań oświatowo-wychowawczych. Zaangażowanie rodziców w codzienne sprawy szkoły integruje środowisko szkolne i pozytywnie wpływa na relacje uczniów z nauczycielami.
• Szkoły Montessori: szkoły i przedszkola Montessori pracujące zgodnie z pedagogiką dr Marii Montessori cieszą się coraz większą popularością w Polsce, podobnie jak na świecie. W klasach uczą się dzieci w różnym wieku, korzystając z montessoriańskich pomocy naukowych, a nauczyciel stara się im w tym nie przeszkadzać (oczywiście w granicach rozsądku), co sprzyja rozwojowi dziecka. Część tych placówek jest rekomendowana przez takie organizacje, jak Polskie Stowarzyszenie Montessori czy Polski Instytut Montessori lub Stowarzyszenie Montessori Internationale (AMI).
• Szkoły międzynarodowe: istnieje wiele międzynarodowych szkół w Warszawie. Oferują one naukę na wszystkich poziomach edukacji – od przedszkola do liceum. Są to szkoły prowadzone zgodnie z programami innych krajów: brytyjskim, amerykańskim, kanadyjskim, francuskim czy japońskim, a część z nich stosuje jednocześnie polskie programy nauczania. Zdecydowana ich większość to szkoły dzienne, ale część oferuje również internat.
• Szkoły dwujęzyczne: to szkoły oferujące naukę w dwóch językach: polskim i jednym z nowożytnych języków obcych. Najczęściej tym drugim językiem jest angielski, ale są też szkoły z językiem niemieckim, francuskim, hiszpańskim czy włoskim. Realizują one polską podstawę programową, która często wzbogacana jest o treści wyznaczane przez programy obowiązujące w innych krajach i przez nie certyfikowane. Na podobnych zasadach prowadzone są klasy dwujęzyczne w szkołach publicznych i niepublicznych. Program szkół dwujęzycznych nie wyklucza możliwości uczenia się innych języków obcych – w ramach obowiązkowych zajęć i na dodatkowych kursach.
• Szkoły IB: polskie szkoły niepubliczne starają się zapewnić najwyższą jakość nauczania, znacznie przewyższającą standardy edukacyjne szkół publicznych. Wiele z nich oferuje intensywną naukę języków obcych oraz międzynarodowy program nauczania stworzony przez International Baccalaureate (IB). Licea IB umożliwiają uzyskanie międzynarodowej matury IB znacznie ułatwiającej dostanie się do najlepszych uczelni świata. Duża liczba szkół prowadzi również naukę, opierając się na innych programach międzynarodowych, np. amerykańskim Advanced Placement (AP) czy brytyjskim A Level.
Osoby, które to czytały, również oglądały:
- Szkoły niekoedukacyjne (opinie ekspertów)
- Szkoły dla chłopców w Polsce
- Szkoły dla dziewcząt w Polsce
- Szkoły koedukacyjne w Polsce
- Rodzaje szkół w Polsce
- Niepubliczne szkoły
- Prywatne szkoły artystyczne w Polsce
- Prywatne szkoły muzyczne w Polsce
- Szkoły sportowe w Polsce
- Prywatne szkolnictwo w Polsce - Raport Our Kids Media
- Programy nauczania w wybranych krajach europejskich
- Szkoły z e-learningiem w Polsce
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej American School of Warsaw
- 6 Expo Szkół Niepublicznych w Warszawie – podsumowanie, wnioski i najważniejsze trendy
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Thames British School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej 2 Społeczne LO z Oddziałami Międzynarodowymi im. Pawła Jasienicy STO
- Mokotow High School Campus - nowe liceum i campus Thames British School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Przedszkole Baby City
- Seminaria edukacyjne na 3. Expo Szkół Niepublicznych 2023
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Zespół Szkół Lauder-Morasha
- Prywatne szkoły w Warszawie
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej PRIMUS Niepubliczną Szkołę Podstawową nr 47 i Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The English Playhouse i The English Primary
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Multischool International School
- Wywiad Our Kids: Polish British Academy of Warsaw
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The British School Warsaw
- Czesne w prywatnych przedszkolach w Warszawie
-
Poradnik
- Cambridge Pathway
- Dni otwarte szkół
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Regent College International Schools
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Montessori Farm School Folwark Bialka (2)
- 3. Expo Szkół Niepublicznych w Warszawie - podsumowanie
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej EF Academy Oxford
- Szkoły alternatywne w Polsce
- Seminaria edukacyjne na 3. Expo Szkół Niepublicznych 2023
- Jakie są zalety szkół z internatem? (opinie ekspertów)
- Szkoły niekoedukacyjne (opinie ekspertów)
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Szkołę Podstawową i Liceum Sióstr Nazaretanek w Warszawie
- Procedura aplikacyjna w szkołach prywatnych i niepublicznych w Polsce
- Szkoły dla chłopców w Polsce
- Szkoły dla dziewcząt w Polsce
- Szkoły koedukacyjne w Polsce
- Edukacja domowa (homeschooling)
-
System edukacyjny
- 6 Expo Szkół Niepublicznych w Warszawie – podsumowanie, wnioski i najważniejsze trendy
- 5. Expo Szkół i Przedszkoli Niepublicznych w Warszawie - podsumowanie
- Mokotow High School Campus - nowe liceum i campus Thames British School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Przedszkole Baby City
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Dwujęzyczną Szkołę Podstawową Numer 1 w Wesołej
- Technikum - coraz bardziej popularna opcja edukacyjna
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej International Bilingual Kindergartens and Nurseries KIDS&CO.
- Wybór szkoły średniej w Polsce
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Dwujęzyczną Prywatną Szkołę Podstawową im. A. Bućko w Wasilkowie
- Prywatne liceum
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej FSA School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The English Playhouse i The English Primary
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Niepubliczne Szkoły Podstawowe Gaudeamus
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The International School
- Wywiad Our Kids: Polish British Academy of Warsaw
- Prywatne licea w Warszawie
-
Lokalizacje szkół
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Thames British School
- Szkoły prywatne (niepubliczne) we Wrocławiu
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Excellence in Education
- Szkoły prywatne w Olsztynie
- Szkoły prywatne (niepubliczne) w Gdańsku i Gdyni
- Szkoły prywatne (niepubliczne) w Białymstoku
- Prywatne (niepubliczne) szkoły w Krakowie
- Prywatne szkoły w Warszawie
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej PRIMUS Niepubliczną Szkołę Podstawową nr 47 i Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej EF Academy
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Multischool International School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The British School Warsaw
- Szkoły z programem IB w Gdańsku i Gdyni
- Szkoły z programem IB w Łodzi
- Szkoły z zajęciami specjalnymi w Warszawie
- Prywatne szkoły katolickie w Warszawie
POL
CAN