Spis treści:
- Lista szkół
- Wzrost popularności szkolnictwa niepublicznego w Polsce
- Szkoły prywatne a szkoły społeczne
- Typy szkół niepublicznych
- System edukacji w Polsce
- Zalety niepublicznych szkół w Polsce
Szkoły niepubliczne w Polsce działają na wszystkich szczeblach edukacji - są niepubliczne przedszkola, szkoły podstawowe i szkoły średnie. Niektóre z nich to szkoły międzynarodowe, które oferują naukę w języku angielskim. Są one nastawione zarówno na uczniów zagranicznych jak i na Polaków.
Niepubliczna edukacja w Polsce jest obecnie popularną opcją dla wielu rodzin. Istnieją znakomite niepubliczne szkoły nie tylko w większych miastach Polski takich jak Warszawa, Kraków, Gdańsk, Wrocław, Poznań, Łódź czy Rzeszów, ale też w małych miejscowościach.
Wzrost popularności szkolnictwa niepublicznego w Polsce
W raporcie Our Kids “Stan edukacji niepublicznej w Polsce - 2019” (drugim dorocznym raporcie Our Kids o stanie edukacji niepublicznej w Polsce, ukazującym cechy szkół niepublicznych i przyczyny wyboru tych szkół przez rodziców) pokazujemy dynamiczny wzrost sektora edukacji niepublicznej w Polsce w ostatnich latach.
Liczba wszystkich niepublicznych placówek edukacyjnych wzrosła od 2014 roku do 2018 roku o 17,15%. W tym samym okresie liczba uczęszczających do nich uczniów wzrosła o 29,73%.
Jeżeli chodzi o szkolnictwo publiczne, różnica pomiędzy liczbą wszystkich placówek publicznych w 2014 i 2018 roku wyniosła 0,39%, a między liczbą uczęszczających do nich dzieci i młodych ludzi -0,51% (czyli zmniejszyła się o 0,51%).
Warto także podkreślić wzrost odsetka, jaki placówki niepubliczne stanowiły wśród wszystkich placówek edukacyjnych. W 2014 roku odsetek ten wynosił 17,8%, a w 2018 roku 20,17%, co stanowi wzrost o 13,32%.
Szkoły prywatne a szkoły społeczne
Wśród szkół niepublicznych istnieją dwa typy placówek: szkoły prywatne i szkoły społeczne. Mimo że dla celów statystycznych traktowane są często jako jedna grupa, są bardzo różne.
“Szkoła społeczna” nie jest terminem ustawowym (ustawa o systemie oświaty nie definiuje i nie stosuje tego terminu). Jest on jednak powszechnie stosowany do określenia szkoły prowadzonej przez organizację społeczną, najczęściej stowarzyszenie, która nie ma celu komercyjnego.
W pierwszej fazie tworzenia szkół niepublicznych najczęściej zakładane one były przez Społeczne Towarzystwo Oświatowe (STO) i wiele z tych szkół miało i ma w swoich nazwach przymiotnik „społeczna”. Niektóre z najbardziej znanych warszawskich szkół społecznych powstały przed uchwaleniem ustawy o systemie oświaty z 1991 roku, która wprowadziła definicje szkoły publicznej i niepublicznej.
Podstawową różnicą między tymi dwoma typami szkół niepublicznych jest organ założycielski: w przypadku szkół prywatnych są to najczęściej osoby fizyczne bądź prawne (spółki), zaś w przypadku szkół społecznych - stowarzyszenia, fundacje, organizacje społeczne bądź związki wyznaniowe, działające zwykle jako instytucje non-profit.
Co za tym idzie, w szkołach prywatnych, które funkcjonują jak prywatne firmy, zysk z działalności szkoły nie musi (choć może) być reinwestowany w szkołę, a decyzja pozostaje w gestii właściciela, podczas gdy w szkołach społecznych zysk jest przeznaczany całkowicie na rozwój szkoły, na jej cele statutowe.
Szkołą społeczną zarządzają pośrednio sami rodzice i najczęściej większość decyzji jest podejmowana przez samych rodziców, jak np. uchwalanie na walnym zgromadzeniu wysokości czesnego w danym roku szkolnym.
Typy szkół niepublicznych
W Polsce działa wiele rodzajów szkół niepublicznych - zarówno prywatnych jak i społecznych. Poniżej wymieniamy tylko niektóre z nich.
Szkoły międzynarodowe:
W Polsce działają prywatne szkoły międzynarodowe skierowane w dużej mierze do uczniów zagranicznych, ale większość z nich przyjmuje też polskich uczniów. Głównym językiem nauczania w tych szkołach jest język angielski.
Szkoły językowe:
Wiele szkół niepublicznych w Polsce oferuje różne programy językowe. Chociaż w większości szkół międzynarodowych językiem wykładowym pozostaje angielski, niektóre szkoły oferują też programy lub kursy w innych językach, np. w języku francuskim, włoskim, hiszpańskim czy niemieckim. Niektóre szkoły mają programy dwujęzyczne, gdzie część zajęć odbywa się w języku angielskim, a część w języku polskim.
Szkoły IB:
Program IB (International Baccalaureate) jest oferowany przez coraz więcej szkół. Funkcjonuje on na trzech poziomach. Dwuletni program matury międzynarodowej rozpoczyna się po pierwszej klasie liceum ogólnokształcącego. IB jest realizowany w całości w języku angielskim, francuskim bądź hiszpańskim. Jest to szczególnie popularna opcja dla studentów międzynarodowych, ale coraz więcej polskich rodziców wysyła dzieci do szkół z tym prograramem. Matura IB jest wysoko ceniona na świecie.
Szkoły z internatem:
Niektóre prywatne szkoły w Polsce to szkoły z internatem oferujące zakwaterowanie i wyżywienie. Część szkół oferuje zakwaterowanie w domach prywatnych lub pomaga uczniom znaleźć inne lokum.
Oprócz wyżej wymienionych, w Polsce istnieje wiele innych rodzajów szkół niepublicznych, jak choćby szkoły katolickie czy alternatywne placówki edukacyjne – szkoły Waldorfskie czy szkoły i przedszkola Montessori.
System edukacji w Polsce
W ostatnim czasie w Polsce przeprowadzono reformę systemu oświaty, wskutek kórej na system ten składają się:
- ośmioletnia szkoła podstawowa - zaczyna się w wieku 6/7 lat i do niedawna trwała 6 lat, jednak po reformie edukacji nastąpił powrót do 8-letniej szkoły podstawowej. Nauka w szkole podstawowej dzieli się na dwa cykle. W pierwszym, trzyletnim cyklu jeden nauczyciel uczy wszystkich przedmiotów, często w sposób zintegrowany. W drugim więcej jest nauczania przedmiotowego, prowadzonego przez nauczycieli wyspecjalizowanych.
- czteroletnie liceum ogólnokształcące (LO) - ma na celu przygotowanie uczniów do kontynuacji nauki na wyższej uczelni.
- pięcioletnie technikum - ma na celu przygotowanie uczniów do pracy lub studiów wyższych.
- trzyletnia szkoła branżowa I stopnia - to typ szkoły zawodowej.
- dwuletnia szkoła branżowa II stopnia - nabór ruszył w 2020 r.
Do czerwca 2019 roku działały też gimnazja (lub klasy gimnazjalne w szkołach podstawowych).
Zalety niepublicznych szkół w Polsce
Niepubliczne szkoły średnie mają wiele zalet (przeczytaj również dlaczego warto wybrać szkołę prywatną), wśród których najważniejsze to:
- Wysoki poziom nauczania: szkoły niepubliczne oferują bardzo dobre warunki nauki, stosując sprawdzone i wymagające programy nauczania. Placówki te obok edukowania dzieci w zakresie podstawowych przedmiotów, takich jak matematyka, informatyka, fizyka, biologia, geografia, sztuka, etyka i inne, stosują bardzo zaawansowane metody nauczania języków obcych oraz kształcą uczniów w zakresie tzw. umiejętności miękkich, w tym sztuki komunikacji, argumentacji, umiejętności pracy w grupie, a także rozwijające naturalne zainteresowania naukowe, artystyczne i sportowe. Wiele szkół oferuje też zindywidualizowane programy nauczania dla uczniów szczególnie uzdolnionych lub z dysfunkcjami i zaburzeniami.
- Doświadczeni i wykwalifikowani nauczyciele: polskie placówki oświatowe są znane z wysokiej jakości kadry pedagogicznej – zgodnie z wymogami władz oświatowych nauczyciele muszą mieć ukończone studia wyższe oraz odbyć przygotowanie w trzech obszarach: merytorycznym, dydaktycznym i psychologiczno-pedagogicznym. Mają oni również obowiązek stałego doskonalenia się, co znajduje swój wyraz w uzyskiwanych kolejnych stopniach awansu zawodowego – od nauczyciela kontraktowego poprzez mianowanego do nauczyciela dyplomowanego i profesora oświaty. W niepublicznych szkołach, zwłaszcza w liceach, pracują nauczyciele o najwyższych kwalifikacjach, bardzo zaangażowani w pracę z młodzieżą. Ma to znaczący wpływ na jakość i efekty nauczania - dzieci szybciej osiągają swój pełny potencjał i zyskują zamiłowanie do nauki.
- Edukacja międzynarodowa: wiele niepublicznych szkół koncentruje się na rozwijaniu umiejętności językowych uczniów. W większości stosują one podstawę programową wyznaczoną przez polskie władze oświatowe, ale oferują także uznane międzynarodowe programy, takie jak International Baccalaureate (IB), umożliwiające dalszy rozwój naukowy w niemal każdym zakątku świata. Dodatkowym atutem jest to, że do szkół tych uczęszczają uczniowie z różnych krajów, co doskonale sprzyja rozwojowi umiejętności językowych oraz budowaniu kompetencji komunikacyjnych.
- Zindywidualizowane nauczanie: niepubliczne szkoły w Polsce kładą szczególny nacisk na kształcenie indywidualne. Jest to jedna z głównych zalet tego typu szkół – mała liczba uczniów w klasach oraz dłuższy czas przebywania dziecka w szkole pozwalają nauczycielom na zindywidualizowane podejście do ucznia i dostosowanie metod pracy do potrzeb i możliwości każdego z nich.
- Specjalne potrzeby edukacyjne: niektóre szkoły niepubliczne specjalizują się także w kształceniu specjalnym oferując naukę dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, na przykład dla dzieci z zespołem Aspergera, autyzmem lub zespołem ADHD. Czasami również oferują zakwaterowanie w internacie. Niepubliczne szkoły tworzą też klasy specjalne lub integracyjne w pełnym lub niepełnym wymiarze kształcenia specjalnego. Nauka takich uczniów jest prowadzona przez pedagogów wyspecjalizowanych w edukacji specjalnej.
- Bogate wyposażenie: cechą niepublicznej szkoły jest doskonałe wyposażenie klas lekcyjnych w pomoce naukowe i inne sprzęty służące edukacji. Tablice interaktywne, komputery, a także bezprzewodowa sieć, pozwalają na wykorzystanie najnowszych technik informacyjno-komunikacyjnych (TIK) na lekcjach. Szkoły dysponują też dobrze wyposażonymi salami do zajęć językowych, plastycznych, muzycznych, sportowych oraz sprzętem pozwalającym na rozwijanie bogatej gamy zainteresowań pozanaukowych.
- Małe klasy: niepubliczne szkoły tworzą klasy o małej liczbie uczniów, co nie tylko wyróżnia je na tle innych szkół, ale przede wszystkim pozwala na stworzenie uczniom lepszych warunków nauki i w efekcie osiąganie lepszych wyników edukacyjnych. Mała liczebność klas pozwala nauczycielowi na poświęcenie większej uwagi każdemu uczniowi, a nawet dostosowanie metod nauczania do jego możliwości. Takie klasy tworzą lepsze warunki nauki oraz bliższe relacje nauczyciela z uczniem. Prowadzą również do większej interakcji pomiędzy uczniami.
- Zaangażowanie rodziców: szkoły niepubliczne, zwłaszcza szkoły społeczne ściśle współpracują z rodzicami uczniów. Dla wielu z nich priorytetem jest zaangażowanie rodziców w pracę lub w pozyskiwanie funduszy na rzecz szkoły, a także działania mające na celu integrację społeczności lokalnej lub wspólnoty np. wyznaniowej. Takie działania wzmacniają u uczniów chęć nauki, a także poczucie odpowiedzialności za losy szkoły i całego środowiska szkolnego oraz chęć pracy na jego rzecz. Stanowią silną motywację do działania.
- Zintegrowana społeczność: szkoły niepubliczne tworzą silne, wzajemnie wspierające się środowisko szkolne. Integrują uczniów, rodziców, nauczycieli i administratorów wokół wspólnego celu, jakim jest edukacja i wychowanie dzieci i młodzieży. Silny system wsparcia szkół obejmuje również indywidualne programy nauczania, wsparcie psychologiczne i pedagogiczne, doradztwo przy podejmowaniu decyzji w sprawie dalszego rozwoju naukowego czy zawodowego, a także motywowanie do uczestnictwa w życiu szkoły i wydarzeniach społecznych oraz podejmowania inicjatyw charytatywnych i proekologicznych.
Wybierając odpowiednią szkołę należy rozważyć różne czynniki:
- Koszt szkoły: Opłaty są różne w zależności od typu i poziomu szkoły. Do czesnego dochodzą najczęściej opłaty za zajęcia dodatkowe, podręczniki czy mundurki szkolne. Szkoły międzynarodowe czy szkoły z internatem są droższe niż zwykłe szkoły prywatne. Zwykle szkoły społeczne są tańsze niż prywatne. Dla ucznia z zagranicy nauka w polskiej szkole może być stosunkowo niedrogą opcją, w porównaniu z obciążeniem, jakie stanowi to dla ucznia polskiego.
- Lokalizacja: Trzeba znaleźć odpowiednie miasto, biorąc pod uwagę wielkość miasta, kulturę, demografię, społeczność i koszty utrzymania.
- Reputacja szkoły: Ważne jest, aby uważnie przyjrzeć się szkole – poprzez zapoznanie się z opiniami o niej, a także przez osobiste wizyty w szkole, rozmowy z pracownikami - dyrekcją, kadrą nauczycielską i administracją. Wiele szkół organizuje tzw. Dni Otwarte (lub Dni Otwartych Drzwi). Można również sprawdzić, czy szkoła jest akredytowana przez uznane instytucje edukacyjne. Wiele informacji znaleźć można na naszej platformie Our Kids.
- Koszty utrzymania: Koszty utrzymania w Polsce są niższe niż w innych krajach Europy i Ameryki Północnej. Relatywnie niskie ceny żywności i zamieszkania są jednym z głównych powodów, dla których wiele osób decyduje się żyć lub studiować w Polsce.
- Życie w Polsce: Życie i nauka w szkole w Polsce z pewnością będzie głębokim i znaczącym przeżyciem dla ucznia z innego kraju, który zetknie się z nowym krajem, kulturą i lokalną społecznością. Pobyt w polskiej szkole będzie owocować zdobywaniem nowej wiedzy i dostarczy okazji do nauczenia się języka polskiego. Wszystko to jest częścią przygody i radości z wyjazdu do zagranicznej szkoły.
Podsumowując, jeśli chcesz znaleźć szkołę, która jest odpowiednia dla Twojego dziecka, powinna ona być w stanie zaspokoić jego potrzeby edukacyjne, społeczne i emocjonalne. Powinna oferować dobre programy dla uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych (np. dzieci z zaburzeniami uczenia się), jeżeli takiego wsparcia potrzebujemy dla naszego dziecka. Inne czynniki do rozważenia przy dokonywaniu wyboru, to wielkość szkoły, jej filozofia nauczania, podejście do programów, zajęcia pozaszkolne i społeczność uczniowska. Zachęcamy do zapoznania się z najnowszym dorocznym raportem Our Kids o stanie edukacji niepublicznej w Polsce “Stan edukacji niepublicznej w Polsce - 2019”.
Osoby, które to czytały, również oglądały:
- Szkoły publiczne i niepubliczne
- Szkoły z mundurkami w Polsce
- Polacy zdecydowanie preferują szkoły niepubliczne
- Zalety prywatnych szkoł
- ABC terminologii edukacyjnej - słowniczek pojęć i terminów
- Mity o edukacji niepublicznej
- Porównanie brytyjskiego i amerykańskiego systemu edukacji
- Dlaczego szkoła prywatna?
- Szkoły prywatne
- Szkoły niekoedukacyjne (opinie ekspertów)
- Szkoły dla chłopców w Polsce
- Szkoły dla dziewcząt w Polsce
- Szkoły koedukacyjne w Polsce
- Rodzaje szkół w Polsce
- Rodzaje szkół w Warszawie
- Prywatne szkoły artystyczne w Polsce
- Prywatne szkoły muzyczne w Polsce
- Szkoły sportowe w Polsce
- Prywatne szkolnictwo w Polsce - Raport Our Kids Media
- Programy nauczania w wybranych krajach europejskich
- Szkoły z e-learningiem w Polsce
-
Poradnik
- Cambridge Pathway
- Dni otwarte szkół
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Regent College International Schools
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Montessori Farm School Folwark Bialka (2)
- 3. Expo Szkół Niepublicznych w Warszawie - podsumowanie
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej EF Academy Oxford
- Szkoły alternatywne w Polsce
- Seminaria edukacyjne na 3. Expo Szkół Niepublicznych 2023
- Jakie są zalety szkół z internatem? (opinie ekspertów)
- Szkoły niekoedukacyjne (opinie ekspertów)
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Szkołę Podstawową i Liceum Sióstr Nazaretanek w Warszawie
- Procedura aplikacyjna w szkołach prywatnych i niepublicznych w Polsce
- Szkoły dla chłopców w Polsce
- Szkoły dla dziewcząt w Polsce
- Szkoły koedukacyjne w Polsce
- Edukacja domowa (homeschooling)
-
System edukacyjny
- 6 Expo Szkół Niepublicznych w Warszawie – podsumowanie, wnioski i najważniejsze trendy
- 5. Expo Szkół i Przedszkoli Niepublicznych w Warszawie - podsumowanie
- Mokotow High School Campus - nowe liceum i campus Thames British School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Przedszkole Baby City
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Dwujęzyczną Szkołę Podstawową Numer 1 w Wesołej
- Technikum - coraz bardziej popularna opcja edukacyjna
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej International Bilingual Kindergartens and Nurseries KIDS&CO.
- Wybór szkoły średniej w Polsce
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Dwujęzyczną Prywatną Szkołę Podstawową im. A. Bućko w Wasilkowie
- Prywatne liceum
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej FSA School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The English Playhouse i The English Primary
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Niepubliczne Szkoły Podstawowe Gaudeamus
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The International School
- Wywiad Our Kids: Polish British Academy of Warsaw
- Prywatne licea w Warszawie
-
Lokalizacje szkół
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Thames British School
- Szkoły prywatne (niepubliczne) we Wrocławiu
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Excellence in Education
- Szkoły prywatne w Olsztynie
- Szkoły prywatne (niepubliczne) w Gdańsku i Gdyni
- Szkoły prywatne (niepubliczne) w Białymstoku
- Prywatne (niepubliczne) szkoły w Krakowie
- Prywatne szkoły w Warszawie
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej PRIMUS Niepubliczną Szkołę Podstawową nr 47 i Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej EF Academy
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej Multischool International School
- Wywiad Our Kids: Poznaj lepiej The British School Warsaw
- Szkoły z programem IB w Gdańsku i Gdyni
- Szkoły z programem IB w Łodzi
- Szkoły z zajęciami specjalnymi w Warszawie
- Prywatne szkoły katolickie w Warszawie
POL
CAN