Our Kids logo
Our Kids logo

Polacy zdecydowanie preferują szkoły niepubliczne

Najnowsze badania potwierdzają trend - rośnie popularność szkół niepublicznych



Coraz większe zainteresowanie szkolnictwem niepublicznym obserwowane jest od dawna, a trend ten nie tylko utrzymuje się, ale wzmacnia się. Coraz więcej Polaków uważa, że edukacja w szkołach niepublicznych (prywatnych i społecznych) to opcja lepsza niż edukacja w sektorze publicznym.

Coraz więcej rodziców decyduje się na posłanie dzieci do szkół niepublicznych, w których liczba uczniów stale rośnie, powstają nowe szkoły, wiele istniejących szkół niepublicznych tworzy kolejne poziomy, np. szkoły podstawowe otwierają własne licea.

Zajęcia i obozy

Najciekawsze pozalekcyjne i wyjazdowe programy dla dzieci i młodzieży.  

Spis treści:

Najnowsze badanie 2021

Pokazują to wyniki najnowszego sondażu Ipsos wykonanego dla OKO.press. Zadano w nim pytanie: Czy gdyby pieniądze nie były przeszkodą posłałaby Pan/Pani dziecko do płatnej szkoły społecznej lub prywatnej?

Twierdząco na to pytanie odpowiedziało 55 proc. badanych, w tym co czwarty wybrał opcję „zdecydowanie tak”. “Nie” odpowiedziało tylko 35 proc., a 9 proc. odpowiedziało “trudno powiedzieć”.

Co zrozumiałe, najwyższy odsetek zwolenników edukacji niepublicznej - 65 proc. - to młodzi ludzie (18-29 lat), którzy sami niedawno się uczyli i znają dobrze systemy edukacji z doświadczenia własnego i swojego środowiska rówieśniczego. Znają też dobrze różnice między systemem publicznym i niepublicznym.

Trudno się zatem dziwić, że najmniej twierdzących odpowiedzi na pytanie zadane w badaniu udzielili najstarsi wiekiem respondenci - oni kształcili się przed 1989 rokiem, kiedy powstały pierwsze szkoły niepubliczne, więc nie mają doświadczenia ze szkolnictwem prywatnym czy społecznym. Sektor publiczny jest tym, co znają. Zresztą były to także inne czasy w państwowej edukacji - nie było destrukcyjnych reform, wyścigu szczurów itp

Co także zrozumiałe, za płatną edukacją wypowiadali się najczęściej (62 proc.) mieszkańcy największych miast, gdzie zróżnicowanie propozycji edukacyjnych jest największe i gdzie doświadczenie swoje i znajomych z różnymi systemami jest przez to najszersze.

W 2019 roku wykonano badanie CBOS na zlecenie Fundacji im. Stefana Batorego - wtedy 30 proc. rodziców powiedziało, że gdyby mogło, zdecydowałoby się na szkołę prywatną. Wynik ten jest niższy niż w powyższym badaniu dla oko.press. Badanie przeprowadzono przed pandemią i nauczaniem zdalnym, kiedy oświata znalazła się w szczycie strajku nauczycieli. Szkoły niepubliczne nie strajkowały.

A zatem można stwierdzić, że to pandemia, która postawiła przed szkołami niespotykane dotąd wyzwania, a jednocześnie umożliwiła rodzinom codzienną obserwację nauki ich dzieci, jasno pokazała przewagę szkół niepublicznych.

Our Kids o szkolnictwie niepublicznym w pandemii

Our Kids zbadał praktyki szkół niepublicznych w pierwszej (wiosna 2020) i drugiej fali pandemii (jesień 2020), a także doświadczenia i opinie samych uczniów i ich nauczycieli. Ta seria artykułów zawiera ogromne bogactwo informacji o pracy szkół w czasie pandemii: Nauka w czasach pandemii. Jak szkoły niepubliczne, ich uczniowie i rodzice poradzili sobie w obu falach pandemii COVID-19 (wiosną i jesienią)?

Z rozmów Our Kids przeprowadzonych ze szkołami, uczniami i rodzicami wynika, że szkoły niepubliczne dobrze poradziły sobie z trudną, niespodziewaną sytuacją kryzysową, zarówno wiosną jak i po wakacjach. Przyczyn sukcesu jest wiele, m.in. małe klasy, pozwalające na co dzień na znaczną indywidualizację nauczania, bezpośredni kontakt nauczyciela z każdym uczniem oraz na dokładne go poznanie, zaawansowanie technologiczne, stawianie na relacje międzyludzkie, budowanie społeczności i kształtowanie empatii, troska o otwartą komunikację z uczniem i rodziną, dokształcanie nauczycieli itp.

Dobrze podsumowuje to cytat z wypowiedzi jednej z matek: “Po raz kolejny dziękuję Bogu, że moje dziecko kształci się w szkole niepublicznej. Wybrałam taką szkołę (i na co dzień cieszy mnie to bardzo) bo wiedziałam, że jest tam bezpiecznie, nie ma przemocy, nie wolno używać telefonów, nie ma szpanu, jest dobry poziom, małe klasy, trzy języki, świetne zajęcia pozalekcyjne, świetlica. Teraz, mimo że wiele z tych elementów odpadło, jedno jest pewne - szkoła stara się bardzo i dba o uczniów i o nas, rodziców. Nauczyciele są dostępni online, dzieci mogą zadawać pytania i zwracać się o radę.”

Potwierdzają to także specjaliści. Dr Paweł Marczewski z Fundacji im. Stefana Batorego, w wywiadzie dla Oko.press, komentując wyniki najnowszego sondażu Ipsos, mówi: “Na podstawie danych OECD wiemy, że wyróżnikiem klasowym w czasie pandemii stało się utrzymanie motywacji. O sukcesie edukacyjnym decydują kwestie miękkie, o które wydaje się, że łatwiej zadbać w szkole społecznej, gdzie nauczyciel ma więcej czasu na indywidualną pracę z dzieckiem, a także ogólnie w domach, w których rodzice mają czas i zasoby, żeby intensywnie wspierać edukację swoich dzieci.”

Oto kilka innych jego wypowiedzi w tym wywiadzie: “Polacy tracą zaufanie do szkoły publicznej” i “znaczna część Polek i Polaków uznaje szkoły publiczne za nieadekwatne, nie dość renomowane, a także niebezpieczne. Lęk o bezpieczeństwo uczniów pojawił się szczególnie po reformie edukacji, która skutkowała przepełnieniem części placówek, kumulacją roczników, odpływem nauczycieli z zawodu.” (...) “...krytyczne nastawienie wobec publicznego systemu edukacji staje się coraz bardziej rozpowszechnione. Coraz więcej rodziców jest przekonanych o jego kostyczności, o przeładowanej podstawie programowej. Dużo słyszymy o tym, że szkoła — zamiast uczyć współpracy – bez przerwy testuje, sprawdza i kontroluje.“

Badanie Our Kids - powody wyboru szkół niepublicznych

Wiele wyjaśniają wyniki naszego własnego badania Our Kids (opisane szerzej w artykule “Powody wyboru placówek niepublicznych i ich ocena (na podstawie ogólnopolskiego badania Our Kids)”.

Badanie to było częścią opublikowanej w październiku 2019 drugiej edycji raportu o kondycji edukacji niepublicznej w Polsce “Raport o szkolnictwie niepublicznym - 2019”. Raport Our Kids pokazuje rozmiar systematycznego wzrostu sektora niepublicznego w polskiej oświacie, trendy światowe, różnice między szkołami prywatnymi i społecznymi, koszty edukacji niepublicznej, wyniki osiągane przez uczniów placówek niepublicznych, a także analizę danych ogólnopolskiego ankietowego badania Our Kids “Dlaczego rodzice wybierają szkoły niepubliczne?”

Oto kilka wyników przedstawionych w raporcie:

• W okresie ostatnich 5 lat liczba niepublicznych placówek edukacyjnych wzrosła o 17,15%, uczęszczających do nich uczniów o 29,73%, podczas gdy liczba placówek publicznych o 0,39%, a liczba ich uczniów zmniejszyła się o 0,51%;

• Uczniowie szkół niepublicznych (podstawowych i gimnazjów) w 2019 roku osiągnęli wyższe wyniki na egzaminach niż ich rówieśnicy w szkołach publicznych;

• Poziom zadowolenia rodziców z wybranej dla dziecka placówki jest bardzo wysoki. Zdecydowana większość respondentów oceniła ją jako znakomitą lub bardzo dobrą. Skrajnie negatywnych opinii (“fatalna”) nie było.

• Pięć głównych powodów wyboru placówki niepublicznej.

Badanie wykazało, że rodzice najwyżej cenią w szkołach niepublicznych bezpieczne dla dzieci środowisko, gdzie dzieci traktuje się podmiotowo i indywidualnie, z dobrym kontaktem z nauczycielami i szkołą, dające dzieciom możliwość nabywania umiejętności miękkich, nie tylko samej wiedzy.

Najważniejsze dla rodziców wszystkich typów i poziomów szkół są: emocjonalne bezpieczeństwo dziecka, bardziej indywidualne podejście do ucznia, rozwój umiejętności pozanaukowych (osobowość, pewność siebie itp), możliwość lepszego opanowania języków obcych i mniejsze klasy (grupy).

W naszej ankiecie uzyskaliśmy wiele ciekawych odpowiedzi od rodziców uczniów szkół niepublicznych. Wielu rodziców podkreślało następujące cechy szkół niepublicznych jako te, które zdecydowały o ich wyborze:

• Nieobciążanie dzieci nadmierną nauką po lekcjach – dzieci w godzinach zajęć wykonują wszystkie zadania (mało pracy domowej), po szkole mogą odpocząć

• Nauczyciele – z powołaniem i otwarci, zaangażowani i zainteresowani

• Informowanie o postępach lub problemach na bieżąco

• Tolerancja, zrozumienie i wsparcie dla dzieci i rodziców pochodzących z innych krajów

• Środowisko międzynarodowe

• Brak indoktrynacji religijnej i politycznej

• Brak ryzyka strajków.

Podsumowanie

Ta wypowiedź jednego z respondentów ankiety Our Kids znakomicie podsumowuje ducha i charakter szkół niepublicznych: „Szkoła niepubliczna to przede wszystkim społeczność nauczycieli, uczniów i rodziców, która nie tylko uczy ale też kształtuje i rozwija młodych świadomych ludzi. Każdego otacza szacunkiem, jest otwarta na dyskusje i projekty, wspiera i motywuje we wszystkich działaniach.”

Wygląda na to, że sektor niepubliczny stanowi dla wielu rodzin oazę, gdzie dzieci mogą znaleźć bezpieczne środowisko, wsparcie (także profesjonalne w postaci logopedów czy psychologów), gdzie docenia się nie tylko ich stopnie i akademickie sukcesy, gdzie dba się o wszechstronny rozwój dzieci, a w miejsce stresu pojawia się radość i dowartościowanie.

Badanie zawarte w raporcie Our Kids zostało wykonane w 2019 roku, czyli przed pandemią, ale, jak pokazaliśmy na podstawie analiz Our Kids z obu fal pandemii, zadowolenie uczniów i rodziców i pozytywne oceny pracy placówek niepublicznych w trudnych i pełnych wyzwań czasach COVID-19 potwierdzają jakość i wartość szkolnictwa niepublicznego i jego coraz większą przewagę nad edukacją publiczną w ocenie uczniów i rodziców. Szkoły niepubliczne sprawdziły się w czasach kryzysu i to jest bezpośrednią przyczyną coraz większego nimi zainteresowania, co co pokazały wyniki omówionego na początku tego artykułu najnowszego sondażu Ipsos.

Our Kids poleca

Wysoko cenione cechy szkół niepublicznych pojawiają się często w wideo rozmowach Our Kids z rodzicami i absolwentami szkół-członków naszej społeczności Our Kids: "Szkoły niepubliczne - od środka. Our Kids rozmawia z rodzicami i absolwentami szkół niepublicznych".

Osoby, które to czytały, również oglądały:

Warto przeczytać
Czas wolny - zajęcia i obozy dla dzieci
Sprawdź, jakie zajęcia dodatkowe i wyjazdowe dla dzieci wybrać: kolonie, obozy i inne formy wypoczynku. Praktyczny przewodnik dla rodziców.
Cambridge Pathway
Informacje o programie Cambridge Pathway—pięcioetapowym międzynarodowym programie edukacyjnym dla uczniów w wieku 3–19 lat, uznawanym na całym świecie.
Jak ubiegać się o przyjęcie do szkoły prywatnej?
Rekrutacja do szkoły prywatnej krok po kroku. Sprawdź, jak wygląda proces, jakie są wymagania i na co zwrócić uwagę przy wyborze szkoły.

Zobacz wszystkie najnowsze artykuły